Przepisy dotyczące delegowania nie uzależniają możliwości zastosowania A1 od zatrudnienia na pełny etat. Pracownik zatrudniony na pół etatu może więc pozostać objęty polskim ustawodawstwem w zakresie zabezpieczenia społecznego podczas czasowej pracy w innym państwie, jeżeli spełnione są wymagane warunki.
W przypadku standardowego delegowania istotne jest m.in., aby przewidywany okres pracy za granicą nie przekraczał 24 miesięcy, pracownik nie był wysyłany w miejsce osoby, której okres delegowania się zakończył, a między pracownikiem i pracodawcą delegującym nadal istniała bezpośrednia więź.
Oznacza to, że sam fakt zatrudnienia na 1/2 etatu nie jest podstawą do odmowy wydania A1.
Czy wymiar etatu ma znaczenie?
Ma znaczenie dla organizacji pracy i wynagrodzenia, ale nie stanowi samodzielnego warunku uzyskania A1.
W praktyce większe znaczenie niż sam wymiar etatu ma to, czy delegowanie rzeczywiście spełnia warunki przewidziane dla tej formy podlegania ubezpieczeniom.
Czy wystarczy ubezpieczenie w NFZ lub karta EKUZ?
Nie. A1 i EKUZ pełnią zupełnie różne funkcje.
A1 potwierdza, że podczas pracy za granicą pracownik pozostaje objęty ustawodawstwem dotyczącym zabezpieczenia społecznego państwa, z którego został delegowany. EKUZ natomiast dotyczy korzystania z niezbędnych świadczeń opieki zdrowotnej podczas czasowego pobytu w innym państwie.
Dlatego posiadanie EKUZ nie zastępuje A1. Pracodawca, który deleguje pracownika, powinien zadbać o uzyskanie właściwego dokumentu A1 niezależnie od kwestii związanych z ubezpieczeniem zdrowotnym.
O czym powinien pamiętać pracodawca?
Wniosek o A1 dla pracownika delegowanego składa się do ZUS. W Polsce można zrobić to elektronicznie za pośrednictwem PUE/eZUS, korzystając z wniosku US-3. ZUS wskazuje, że w przypadku pracy w jednym państwie okres, na jaki może zostać wydane zaświadczenie A1, wynosi maksymalnie 24 miesiące.
Nie należy jednak traktować A1 jako automatycznego potwierdzenia wynikającego z samego zatrudnienia w Polsce. ZUS bada, czy w konkretnym przypadku zostały spełnione przesłanki pozwalające na zastosowanie przepisów o delegowaniu.
Pracownik zatrudniony na pół etatu może otrzymać formularz A1. Nie ma wymogu, aby był zatrudniony na pełny etat. Decydujące są warunki dotyczące delegowania i podlegania polskiemu systemowi zabezpieczenia społecznego.
Jednocześnie EKUZ ani samo ubezpieczenie w NFZ nie zastępują A1. Są to dokumenty dotyczące innych obszarów – EKUZ odnosi się do dostępu do opieki zdrowotnej, natomiast A1 potwierdza właściwe ustawodawstwo w zakresie zabezpieczenia społecznego.
